महाराष्ट्रातील महिलांसाठी सुरू करण्यात आलेली मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना ही गेल्या काही महिन्यांत राज्यातील सर्वात जास्त चर्चेत असलेली योजना ठरली आहे. विशेषतः आर्थिकदृष्ट्या कमकुवत घटकातील महिलांना दरमहा थेट बँक खात्यात मदत देणारी ही योजना अनेक कुटुंबांसाठी मोठा आधार ठरली आहे. योजनेची नोंदणी, अर्ज तपासणी, आधार लिंकिंग, बँक खाते पडताळणी आणि ई-केवायसी या सर्व टप्प्यांमुळे अनेक महिलांच्या मनात संभ्रम निर्माण झाला आहे. त्यातच विधानसभा निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर डिसेंबर महिन्याचा हप्ता आधीच जमा झाल्याने आता सर्वात मोठा प्रश्न हा निर्माण झाला आहे की ई-केवायसी पूर्ण असलेल्या लाभार्थ्यांना जानेवारी 2026 चा हप्ता नेमका कधी मिळणार आहे.
योजनेच्या सुरुवातीपासूनच सरकारने स्पष्ट केले होते की ही मदत थेट लाभ हस्तांतरण पद्धतीने दिली जाईल. म्हणजेच मध्यस्थ नाही, रोख रक्कम नाही आणि कोणत्याही प्रकारची फसवणूक टाळण्यासाठी सर्व रक्कम थेट लाभार्थी महिलेच्या आधार-लिंक असलेल्या बँक खात्यात जमा केली जाईल. त्यामुळेच ई-केवायसी हा या योजनेचा अत्यंत महत्त्वाचा भाग ठरला. अनेक महिलांनी सुरुवातीला अर्ज केला, पण आधार-बँक लिंक नसल्यामुळे किंवा ई-केवायसी अपूर्ण असल्यामुळे त्यांचे पैसे थांबले. पुढील काही महिन्यांत सरकारने ई-केवायसीसाठी मुदतवाढ दिली आणि बहुतेक लाभार्थ्यांनी ही प्रक्रिया पूर्ण केली.
ई-केवायसी पूर्ण केल्यानंतर अनेक महिलांना पुढील हप्ता वेळेवर मिळू लागला. विशेषतः ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबर महिन्यांचे पैसे नियमितपणे जमा झाले. मात्र डिसेंबर 2025 च्या बाबतीत परिस्थिती थोडी वेगळी होती. विधानसभा निवडणुकांची आचारसंहिता लागू होण्यापूर्वी सरकारने लाभार्थी महिलांच्या खात्यात डिसेंबरचा हप्ता वेळेआधीच जमा केला. काही महिलांना तर एकत्रित रक्कम मिळाल्याने त्यांनी हे पैसे जानेवारीचा हप्ता तर नाही ना, असा प्रश्न विचारायला सुरुवात केली.
यामुळेच आता सर्वत्र एकच चर्चा आहे की डिसेंबरचा हप्ता आधी मिळाल्यानंतर जानेवारी 2026 चा हप्ता उशिरा येणार का, की तो नेहमीप्रमाणे महिन्याच्या सुरुवातीला किंवा मध्यात मिळेल. याचे उत्तर समजून घेण्यासाठी या योजनेची आतापर्यंतची पेमेंट पद्धत आणि सरकारचा दृष्टिकोन समजून घेणे गरजेचे आहे.
मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजनेतील मासिक हप्ता साधारणपणे प्रत्येक महिन्याच्या पहिल्या किंवा दुसऱ्या आठवड्यात जमा केला जातो. काही वेळा प्रशासकीय कारणांमुळे किंवा तांत्रिक अडचणींमुळे थोडा उशीर होतो, पण सरकारने कधीही एखादा महिना वगळलेला नाही. डिसेंबरचा हप्ता निवडणुकीपूर्वी देण्यात आला, याचा अर्थ असा नाही की तो जानेवारीचा अॅडव्हान्स हप्ता होता. तो पूर्णपणे डिसेंबर महिन्याचाच हप्ता होता, फक्त तारीख आधीची होती.
ई-केवायसी पूर्ण असलेल्या लाभार्थ्यांसाठी जानेवारी 2026 चा हप्ता मिळण्याबाबत सध्याची परिस्थिती पाहिली तर, सरकारकडून कोणतीही अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नसली तरी, प्रशासनातील संकेतांनुसार हा हप्ता जानेवारी महिन्याच्या नियमित वेळापत्रकानुसारच जमा होण्याची शक्यता आहे. म्हणजेच जानेवारीच्या पहिल्या पंधरवड्यात किंवा जास्तीत जास्त दुसऱ्या पंधरवड्यात लाभार्थी महिलांच्या खात्यात पैसे जमा होऊ शकतात.
मात्र येथे एक महत्त्वाची गोष्ट लक्षात घेणे आवश्यक आहे. निवडणुकीनंतर नवीन सरकार स्थापन होणे, खातेवाटप, नवीन मंत्रिमंडळाचा शपथविधी आणि प्रशासकीय प्रक्रिया पूर्ण होण्यासाठी काही वेळ लागू शकतो. अशा परिस्थितीत काही दिवसांचा विलंब होणे स्वाभाविक मानले जाते. याचा अर्थ हप्ता बंद होईल असा नाही, तर फक्त तारीख थोडी पुढे जाऊ शकते.
ई-केवायसी पूर्ण असणे हा सर्वात महत्त्वाचा निकष आहे. ज्यांची ई-केवायसी पूर्ण आहे, आधार बँक खात्याशी लिंक आहे आणि अर्ज मंजूर स्थितीत आहे, अशा लाभार्थ्यांना जानेवारी 2026 चा हप्ता नक्कीच मिळेल. ज्यांची ई-केवायसी अजूनही प्रलंबित आहे, किंवा बँक खात्यात काही तांत्रिक त्रुटी आहेत, अशा महिलांचा हप्ता मात्र थांबू शकतो किंवा उशिरा मिळू शकतो.
अनेक महिलांना असा प्रश्न पडतो की एकदा ई-केवायसी पूर्ण केल्यानंतर पुन्हा काही करावे लागेल का. याचे उत्तर स्पष्ट आहे. एकदा ई-केवायसी पूर्ण झाली आणि ती प्रणालीत अपडेट झाली की, दर महिन्याला वेगळी प्रक्रिया करण्याची गरज नसते. मात्र आधार-बँक लिंक तुटणे, खाते बंद होणे, किंवा बँकेकडून केवायसी अपडेटची मागणी आल्यास समस्या निर्माण होऊ शकते. त्यामुळे बँक खाते सक्रिय ठेवणे आणि आधार लिंकिंग कायम आहे याची खात्री करणे महत्त्वाचे आहे.
जानेवारी 2026 च्या हप्त्याबाबत सोशल मीडियावर अनेक अफवा पसरत आहेत. काही ठिकाणी असे सांगितले जात आहे की डिसेंबरमध्ये दोन हप्ते मिळाल्यामुळे जानेवारीचा हप्ता फेब्रुवारीत मिळेल. तर काहीजण म्हणतात की नवीन सरकार आल्यावर योजना बंद होईल. या दोन्ही गोष्टींना सध्या कोणताही अधिकृत आधार नाही. शासनाने आतापर्यंत या योजनेबाबत सातत्य राखले आहे आणि लाभार्थी महिलांचा विश्वास तोडेल असे कोणतेही पाऊल उचललेले नाही.
महिलांनी अफवांवर विश्वास न ठेवता फक्त अधिकृत संकेतस्थळ, सरकारी परिपत्रके आणि अधिकृत घोषणांवरच अवलंबून राहावे. बँक खात्यात पैसे जमा झाले का नाहीत हे तपासण्यासाठी पासबुक, एसएमएस अलर्ट किंवा बँकेची मोबाईल अॅप सेवा वापरावी. कुठेही एजंट, दलाल किंवा पैसे घेऊन काम करून देतो असे सांगणाऱ्या व्यक्तींच्या नादी लागू नये.
ई-केवायसी पूर्ण असूनही जर जानेवारी 2026 चा हप्ता उशिरा मिळत असेल, तर घाबरण्याची गरज नाही. अनेकदा राज्यभरातील लाखो खात्यांमध्ये एकाच वेळी पैसे ट्रान्सफर करण्यासाठी काही दिवसांचा कालावधी लागतो. काही खात्यांमध्ये आधी पैसे जमा होतात, तर काहींमध्ये थोडा उशीर होतो. याचा अर्थ योजना थांबली असा होत नाही.
थोडक्यात सांगायचे झाले तर, मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजनेतील डिसेंबरचा हप्ता निवडणुकीपूर्वी मिळाला असला तरी तो जानेवारीचा आगाऊ हप्ता नव्हता. ई-केवायसी पूर्ण असलेल्या लाभार्थ्यांना जानेवारी 2026 चा हप्ता नियमित वेळेत, म्हणजेच जानेवारी महिन्यातच मिळण्याची शक्यता आहे. थोडाफार विलंब होऊ शकतो, पण योजना बंद होणे किंवा हप्ता रद्द होणे अशी कोणतीही अधिकृत माहिती सध्या तरी नाही.
महिलांनी संयम ठेवावा, आपल्या कागदपत्रांची स्थिती तपासून ठेवावी आणि अफवांपासून दूर राहावे. ही योजना राज्यातील लाखो महिलांच्या आर्थिक स्थैर्यासाठी सुरू करण्यात आलेली आहे आणि ती अचानक बंद होईल, असे सध्या तरी कोणतेही संकेत नाहीत. जानेवारी 2026 चा हप्ता हा थोड्या विलंबाने का होईना, पण पात्र आणि ई-केवायसी पूर्ण असलेल्या प्रत्येक लाभार्थीपर्यंत पोहोचेल, असा विश्वास बाळगण्यास हरकत नाही.